Histamine: de verborgen oorzaak van vage klachten (en waarom je lichaam niet “overgevoelig” is)
Veel mensen lopen jaren rond met klachten waar geen duidelijke diagnose uit komt.
Hoofdpijn, darmproblemen, huidklachten, hartkloppingen, onrust, slecht slapen.
Vaak wordt gezegd: stress, hormonen, prikkelbare darm.
Maar in een groeiende groep mensen speelt iets anders mee: histamine-overbelasting.
En dat heeft niets te maken met hype of dieettrends. Het heeft te maken met biologie.
Wat histamine werkelijk is (en waarom je het nodig hebt)
Histamine is geen vijand.
Het is een signaalstof die essentieel is voor:
- immuunreacties
- maagzuurproductie
- hersenfunctie en slaap-waakritme
- doorbloeding en herstel
Het lichaam maakt histamine zelf aan in o.a. mestcellen, witte bloedcellen en de darm.
Problemen ontstaan pas wanneer de balans tussen aanmaak, afgifte en afbraak verstoord raakt.
Wanneer histamine een probleem wordt
Histamine-intolerantie wordt in de wetenschap gezien als een disbalans tussen histaminebelasting en afbraakcapaciteit.
Normaal wordt histamine vooral afgebroken door het enzym DAO in de darm. Als die afbraak onvoldoende werkt, kan histamine zich ophopen in het lichaam.
Een tekort aan DAO of verminderde activiteit wordt daarom vaak gezien als een belangrijke factor bij klachten.
Typische symptomen die hierbij in studies worden beschreven zijn:
- hoofdpijn of migraine
- darmklachten en diarree
- huidreacties
- hartkloppingen
- benauwdheid of duizeligheid
Dit verklaart waarom histamineklachten vaak multi-systemisch zijn.
Waarom histamineproblemen zelden op zichzelf staan (kPNI-perspectief)
Vanuit kPNI is histamine geen losstaand probleem.
Het is een signaal van een systeem dat in overlevingsstand staat.
De belangrijkste triggers die we klinisch zien:
Darmontregeling
De darm is de belangrijkste plaats waar histamine uit voeding wordt afgebroken. Schade aan het darmslijmvlies kan DAO-productie verminderen en histamine doorlaten. Darmstress = histaminestress.
Chronische stress en ontsteking
Histamine wordt vrijgegeven door mestcellen tijdens ontstekingsreacties en stress. Degranulatie van mestcellen is een onderdeel van het immuunsysteem. Langdurige stress betekent dus: meer histamine-signalen.
Stapeling van biogene amines uit voeding
Onderzoek laat zien dat andere amines uit voeding de histamine-afbraak kunnen blokkeren, waardoor gevoeligheid sterk varieert tussen mensen. Daarom reageert de ene persoon wel op tomaat of wijn en de ander niet. Het gaat niet om de voeding alleen. Het gaat om de belastbaarheid van het systeem.
Waarom een histaminedieet zelden de echte oplossing is
De wetenschap bevestigt dat een histaminearm dieet soms klachten vermindert, maar dat er weinig consensus is over exacte richtlijnen en effectiviteit.
Dat komt omdat voeding niet de oorzaak is. Voeding is de trigger.
De oorzaak ligt meestal in:
- darmgezondheid
- stressas
- immuunactiviteit
- leverbelasting
- hormonale disbalans
Daarom werkt “lijstjes volgen” vaak tijdelijk en komt het probleem terug.
Orthomoleculair herstel: waar het wél om draait
Vanuit orthomoleculair en kPNI-denken richt herstel zich op:
- herstel van darmslijmvlies en microbiome
- optimaliseren van DAO-activiteit en cofactoren
- stabiliseren van bloedsuiker en stresshormonen
- verminderen van immuunoverreactie
- herstel van slaap-ritme en zenuwstelsel
Niet symptoomgericht. Maar systeemgericht.
Waarom histamineklachten vaak verkeerd begrepen worden
Veel mensen krijgen te horen:
- “je hebt prikkelbare darm”
- “je bent gevoelig”
- “je moet stress verminderen”
- Maar histamineproblemen zijn vaak een biologische overlevingsreactie.
Het lichaam probeert je te beschermen. Alleen staat het systeem te lang aan.
Herken jij dit?
- klachten op meerdere plekken in je lichaam
- wisselende reacties op voeding
- histamine-rijke voeding geeft klachten
- maar zelfs gezonde voeding voelt soms verkeerd
- je hebt het gevoel dat je lichaam te scherp reageert
Dan is het zinvol om te kijken wat er onder ligt. Niet alleen naar wat je eet. Maar naar wat je lichaam niet meer goed kan verwerken.
Wil je weten hoe dit bij jou zit?
In een telefonische kennismaking maken we alleen kennis.
Je kunt je verhaal delen en we kijken of mijn aanpak bij je past.
Je krijgt in dit gesprek nog geen inhoudelijk advies.
Dat hoort bij jouw traject, omdat echte analyse tijd en zorgvuldigheid vraagt.
Voelt het passend, dan bespreken we welke stap voor jou logisch is.
Je kunt hier je telefonische kennismaking inplannen
Bronnen
- Schwelberger HG. Histamine intolerance: overestimated or underestimated? Inflamm Res. 2009 Apr;58 Suppl 1:51-2. doi: 10.1007/s00011-009-2004-4. PMID: 19271146.
- Schwelberger HG. Histamine intolerance: overestimated or underestimated? Inflamm Res. 2009 Apr;58 Suppl 1:51-2. doi: 10.1007/s00011-009-2004-4. PMID: 19271146.
- Sánchez-Pérez S, Comas-Basté O, Veciana-Nogués MT, Latorre-Moratalla ML, Vidal-Carou MC. Low-Histamine Diets: Is the Exclusion of Foods Justified by Their Histamine Content? Nutrients. 2021 Apr 21;13(5):1395. doi: 10.3390/nu13051395. PMID: 33919293; PMCID: PMC8143338.
- Comas-Basté O, Sánchez-Pérez S, Veciana-Nogués MT, Latorre-Moratalla M, Vidal-Carou MDC. Histamine Intolerance: The Current State of the Art. Biomolecules. 2020 Aug 14;10(8):1181. doi: 10.3390/biom10081181. PMID: 32824107; PMCID: PMC7463562.
- Kovacova-Hanuskova E, Buday T, Gavliakova S, Plevkova J. Histamine, histamine intoxication and intolerance. Allergol Immunopathol (Madr). 2015 Sep-Oct;43(5):498-506. doi: 10.1016/j.aller.2015.05.001. Epub 2015 Aug 1. PMID: 26242570.
- Reese I, Ballmer-Weber B, Beyer K, Fuchs T, Kleine-Tebbe J, Klimek L, Lepp U, Niggemann B, Saloga J, Schäfer C, Werfel T, Zuberbier T, Worm M. German guideline for the management of adverse reactions to ingested histamine: Guideline of the German Society for Allergology and Clinical Immunology (DGAKI), the German Society for Pediatric Allergology and Environmental Medicine (GPA), the German Association of Allergologists (AeDA), and the Swiss Society for Allergology and Immunology (SGAI). Allergo J Int. 2017;26(2):72-79. doi: 10.1007/s40629-017-0011-5. Epub 2017 Feb 27. PMID: 28344921; PMCID: PMC5346110.
- Marc Alemany-Fornés, Jaume Bori, Begoña Muguerza, Manuel Suárez, Diamine oxidase deficiency implications for health, current management, and future directions in the treatment of histamine intolerance: A review, International Journal of Biological Macromolecules, Volume 327, Part 1, 2025, 147130, ISSN 0141-8130.